← Wróć do ViolaPedii

Kultura Florencji / 1530 — 2026

Calcio
Storico.

Miasto wychodzi na boisko.

Calcio Storico to historyczna florencka gra w piłkę, rozgrywana na piasku przez drużyny reprezentujące cztery tradycyjne kolory miasta. Jej współczesną formę przywrócono w 1930 roku, upamiętniając słynny mecz z 17 lutego 1530 roku, rozegrany podczas oblężenia Florencji.

Odkryj archiwum

Quattro colori. Una città.

Florencja · Cztery dzielnice · Jedna tradycjaStan opracowania 18.10.2026

01 / Historia

Żywa tradycja

1530 → 1930

Turniej łączy historyczne dzielnice miasta. Finał tradycyjnie odbywa się 24 czerwca, w święto patrona Florencji, św. Jana Chrzciciela, na Piazza Santa Croce.

Historia i cztery dzielnice ↗

Jak wygląda gra

Dwie drużyny po 27 calcianti rywalizują przez 50 minut. Celem jest zdobycie caccia przez umieszczenie piłki w siatce przeciwnika. Wynik może obejmować także połówki caccia. Starcia fizyczne podlegają regulaminowi turnieju.

Regulamin turnieju ↗

CALCIO · Zasady gry

Zrozum grę.

Przewodnik po piasku, piłce i 54 calcianti. Opis współczesnych zasad opieramy na regulaminie miasta Florencji z 2024 roku, załącznik D.

Cel: zdobyć caccia

Piłkę trzeba umieścić w siatce przeciwnika, rozciągniętej wzdłuż krótszego boku areny. Prawidłowa caccia daje jeden punkt. Wygrywa zespół z wyższym wynikiem. Liczby w archiwum oznaczają cacce, a nie bramki według zasad współczesnej piłki nożnej.

Skąd połówki w wynikach

Gdy piłka przechodzi ponad siatką końcową, pół caccia przyznaje się na niekorzyść zespołu zawodnika, który dotknął jej ostatni. Zbyt wysoki rzut atakującego daje więc rywalowi pół punktu. Dlatego wynik 4½–4 oznacza zwycięstwo. Ostatnie dotknięcie przy siatce może zmienić zespół tracący pół punktu.

50 minut bez klasycznej przerwy

Mecz ma jedną część, bez tradycyjnej przerwy w połowie. Remis po 50 minutach w turnieju San Giovanni oznacza pięć minut przerwy i dalszą grę do zmiany wyniku — wystarcza nawet pół caccia. Po zdobyciu caccia drużyny zmieniają strony, a sędzia wznawia grę.

Ręce, nogi i posiadanie piłki

Piłkę można nieść, podawać, rzucać i kopać. Chwyty, zatrzymania i przepychanie mogą otworzyć drogę partnerowi. Powalony zawodnik musi oddać, podać lub odsunąć piłkę, aby umożliwić kontynuację gry. Długie, nieruchome przetrzymywanie piłki może zakończyć się wznowieniem zarządzonym przez sędziego.

Kontakt fizyczny ma granice

Regulamin dopuszcza ograniczone, zaakceptowane starcie jeden na jednego między stojącymi zawodnikami zwróconymi do siebie. Zabrania grupowej walki na pięści, uderzania leżącego, kopania i deptania przeciwnika oraz niebezpiecznych ataków od tyłu. Maestro di Campo i sędziowie mogą usunąć zawodnika, a incydenty bada komisja dyscyplinarna.

27 graczy, bez zmian

Każda drużyna zgłasza 27 calcianti. Nie ma rezerwowych ani zmian podczas meczu, dlatego kontuzja lub wykluczenie może pozostawić zespół w osłabieniu. Kapitan, chorąży i trener pełnią odrębne funkcje — nie są dodatkowymi trzema graczami. Sędziowie odpowiadają za identyfikację uczestników, wznowienia, punkty i dyscyplinę.

Jedna drużyna. Cztery linie. 27 calcianti.

3

Datori indietro

Najgłębiej ustawieni obrońcy, chroniący siatkę końcową.

4

Datori innanzi

Linia obronna ustawiona przed nimi.

5

Sconciatori

Środkowa linia, przeszkadzająca rywalowi i łącząca grę.

15

Corridori / innanzi

Grupa atakujących, przesuwająca piłkę i otwierająca drogę do siatki.

Podział 3–4–5–15 pochodzi z załącznika D §5 regulaminu miejskiego z 2024 roku. Część opracowań historycznych i ogólnych odwraca pierwsze dwie liczby. Punkty na rysunku pokazują ustawienie poglądowe, nie stałe pozycje podczas gry.

Jak wygląda arena.

Schemat piaszczystego boiska: po 27 graczy, siatki końcowe i dwie strefy caccia po dziesięć metrów.
Rysunek orientacyjny: około 100 × 50 m i dwie strefy caccia po 10 m. Wymiary całkowite służą objaśnieniu, nie są uniwersalnym planem pomiarowym: zgodnie z załącznikiem D §3 rzeczywistą arenę dopasowuje się do placu, trybun i wymogów bezpieczeństwa. Regulamin wskazuje znaczniki stref oddalone o 10 m.

Do siatki. Ponad siatką.

Liczy się ostatnie dotknięcie. Rysunek pokazuje próbę atakującego: niska droga piłki daje punkt atakowi, wysoka ponad siatką — pół punktu obronie. Rzeczywistą sytuację oceniają sędziowie.

Regulamin miasta · Załącznik D ↗
Schemat punktowania: piłka w siatce daje jedną caccia; ponad siatką końcową — pół caccia dla przeciwnika.

Stroje / FIRENZE

Stroje, które rozpoznasz.

Ubiór do gry i stroje historycznego pochodu należą do tej samej tradycji, ale pełnią różne funkcje. Pokazujemy zdjęcia z rzeczywistych wydarzeń, z datami i autorami podanymi niżej.

Na piasku · Azzurri–Rossi, 24 czerwca 2008. Kolorowe koszulki, nacinane spodnie, pończochy i obuwie sportowe.
Na piasku · Azzurri–Rossi, 24 czerwca 2008. Kolorowe koszulki, nacinane spodnie, pończochy i obuwie sportowe.
Strój ceremonialny · Pochód przed meczem, 10 czerwca 2022. To uczestnicy pochodu, nie dodatkowa formacja graczy.
Strój ceremonialny · Pochód przed meczem, 10 czerwca 2022. To uczestnicy pochodu, nie dodatkowa formacja graczy.
Chorągiew i miasto · Historyczny pochód, 15 czerwca 2013.
Chorągiew i miasto · Historyczny pochód, 15 czerwca 2013.

Charakterystyczną sylwetkę tworzą nacinane spodnie nawiązujące do renesansu. Barwy wskazują dzielnicę, a indywidualny symbol na spodniach — zawodnika. Regulamin miejski wymaga koszulki w kolorze drużyny, rozpoznawalnych spodni, pończoch i obuwia; wyklucza niebezpieczną biżuterię oraz wiązania dłoni. Zdjęcia historyczne mogą pokazywać ubiór odmienny od aktualnych wymagań.

02 / Cztery kolory

Zwycięzcy turnieju

Historyczne herby dzielnic identyfikujące cztery kolory: Santa Croce, Santo Spirito, Santa Maria Novella i San Giovanni. Rastrowe reprodukcje udokumentowanych herbów, nie wymyślone znaki drużyn.

Santa Croce

Santa Croce

Azzurri

25tytuły turniejowe
Santo Spirito

Santo Spirito

Bianchi

18tytuły turniejowe
Santa Maria Novella

Santa Maria Novella

Rossi

11tytuły turniejowe
San Giovanni

San Giovanni

Verdi

2tytuły turniejowe

Tytuły podajemy za oficjalnym rejestrem miasta. Oznaczają wygrane turnieje, a nie zwycięstwa w pojedynczych meczach.

19 lat bez przyznanego tytułu

Tytuł z 2021 roku zaliczamy do późniejszego okresu, chociaż w tej edycji wystąpiły tylko dwa kolory.

1952—2026 75 roczników

03 / 1930—2026

Wyniki historyczne

258pozycji archiwum

Archiwum obejmuje mecze turniejowe, pokazy i spotkania, które się nie odbyły. Zapisy z opracowań historycznych są oznaczone odrębnie od wyników potwierdzonych oficjalnie.

Kreska oznacza brak ustalonego wyniku liczbowego albo nierozegrane spotkanie. Nigdy nie oznacza wyniku 0–0.

Spotkanie historyczne
Bianchi— – —Azzurri
Rozstrzygnięcie administracyjnePrzerwanoZapis archiwalny ↗
Spotkanie historyczne
Bianchi— – —Verdi
Rozstrzygnięcie administracyjneZapis archiwalny ↗
Spotkanie historyczne
Bianchi— – —Verdi
Rozstrzygnięcie administracyjneNie rozegranoZapis archiwalny ↗
Spotkanie historyczne
Rossi— – —Azzurri
Rozstrzygnięcie administracyjneNie rozegranoZapis archiwalny ↗
Spotkanie historyczne
Bianchi— – —Nieustalony przeciwnik
Nie rozegranoZapis archiwalny ↗
Spotkanie historyczne
Verdi— – —Azzurri
Rozstrzygnięcie administracyjneNie rozegranoZapis archiwalny ↗

04 / Źródła

Liczby wymagają kontekstu.

Rejestr tytułów obejmuje lata 1952–2026. Chronologia meczów zaczyna się w 1930 roku i uwzględnia pokazy, odwołane spotkania oraz rozstrzygnięcia administracyjne. Nie oznacza to, że zawiera każdy mecz w dziejach. Starsze zapisy pozostają materiałem archiwalnym, a nie w pełni zweryfikowanymi oficjalnymi raportami.

Rozbieżności między źródłami

1961 — Oficjalny rejestr wskazuje Bianchi jako zwycięzców. Chronologia wtórna podaje wynik finału Bianchi ½–1 Azzurri. Tytuł przypisujemy zgodnie z oficjalnym rejestrem; wynik wymaga dalszej weryfikacji.

2014 — Tytułu nie przyznano. Miejska strona wyników i chronologia wtórna podają rozbieżne decyzje administracyjne oraz różne pary planowanego finału. Spotkania oznaczono do weryfikacji.

2017 — Miejska strona błędnie opisuje półfinał z 10 czerwca. Współczesne relacje potwierdzają Rossi 11½–4 Verdi. Drugi półfinał, 11 czerwca, przerwano przy prowadzeniu Azzurri 3–0 i przyznano administracyjnie Bianchi. Nie dopisujemy fikcyjnego wyniku tego rozstrzygnięcia.

Źródła

  1. Oficjalny rejestr zwycięzców ↗
  2. Oficjalne nowsze wyniki ↗
  3. Historia i cztery dzielnice ↗
  4. Regulamin turnieju ↗
  5. Wtórna chronologia historyczna ↗
  6. Relacja z 10 czerwca 2017 ↗
Autorzy zdjęć i herbów

Zdjęcia przeskalowano do WebP, herby zrasteryzowano do PNG. Kadrowanie zależy od ekranu. Autorskie rysunki boiska i punktowania: ViolaPedia.

Archiwum Florencji opracowane przez ViolaPedię.